Korbas Jan (1935-2009)

Dr med. Jan Korbas dla nas, jego kolegów i przyjaciół - po prostu - Jasiu, był człowiekiem skromnym, uczciwym, niezwykle pracowitym i zawsze zaangażowanym w to co czynił.

Urodził się 3 listopada 1935 r. w Niemczynie. Po maturze zdanej w Liceum Ogólnokształcącym w Chodzieży w 1952 r., rozpoczął studia na Wydziale Lekarskim A.M. w Poznaniu, uzyskując dyplom w 1959 r. Rok później został zatrudniony na stanowisku asystenta w Zakładzie Higieny poznańskiej Uczelni, którym kierował prof. Adam Jankowiak. Jednocześnie, jako wolontariusz, rozpoczął specjalizację z pediatrii w II Klinice Chorób Dzieci, pod kierunkiem prof. Olecha Szczepskiego. Nasze zbieżne drogi profesjonalne dotyczą przede wszystkim początkowego okresu pracy zawodowej. Na podobnych zasadach, tylko rok później, również ja znalazłem się w tym samym młodym zespole klinicznym. Okazało się, że dzięki wspólnym szefom (prof. Adam Jankowiak był konsultantem w Wojewódzkim Ośrodku Matki I Dziecka, gdzie byłem zatrudniony w Oddziale Medycyny Szkolnej) dwie dziedziny - pediatria i medycyna szkolna - okazały się nam najbliższe.

Po kilku latach borykania się II Kliniki Pediatrycznej w z trudnościami lokalowymi (bazą jej działania były 3 sale na oddziale 06 Wojewódzkiego Szpitala Dziecięcego) uzyskała ona pomieszczenia zwolnione przez Stację Krwiodawstwa przy ul. Jackowskiego 42. Rozpoczęła się normalna praca kliniczna, w której również wolontariusze mieli swój udział w pracy dydaktycznej i dyżurach. Tu w 1966 r., pod kierunkiem prof. Olecha Szczepskiego, Jasiu Korbas uzyskał specjalizację II stopnia w dziedzinie pediatrii. Tu również krystalizował się kierunek jego zainteresowań kliniczno-naukowych. Najpierw była to gastroenterologia dziecięca, co znalazło wyraz w kilku jego publikacjach. Był to okres początków genetyki klinicznej w Polsce. Z opóźnieniem docierały wiadomości o osiągnięciach cytogenetyki w badaniach klinicznych. Ta dziedzina okazała się frapująca dla Jasia Korbasa. Dzięki jego pracowitości i niezwykłemu zaangażowaniu, tym razem w problematyce badań cytogenetycznych, w 1968 r. obronił pracę doktorską na temat "Znaczenie badań chromosomalnych w diagnostyce niektórych schorzeń u dzieci".

W 1972 r. w nowym budynku otwarto Instytut Pediatrii, który zaplanowano jako kompleksowy ośrodek medycyny wieku rozwojowego. W ramach jego struktury organizacyjnej obok dwóch klinik pediatrycznych znalazły się również kliniki zabiegowe: Chirurgii Dziecięcej i Otolaryngologii Dziecięcej wraz z Zakładem Biochemii i Analityki. Znając pasję dokumentacyjną Jasia Korbasa (prowadził kronikę Kliniki), jemu właśnie prof. Olech Szczepski powierzył kierownictwo Pracowni Dokumentacyjnej i Metodyczno-Szkoleniowej, zatrudniając go na etacie naukowo-klinicznym. Do tych nowych zadań przystąpił również z wielkim zapałem, przedstawiając propozycje rozwiązań organizacyjnych. W tym czasie wyróżniono go nagrodą naukową J.M. Rektora. Olbrzymie trudności w docieraniu do zagranicznych publikacji naukowych zmuszały do wysyłania kart pocztowych do autorów z prośbą o odbitki potrzebnych prac. Była to jedna z nielicznych dróg uzyskiwania również przez niego najnowszych informacji naukowych.

Jasiu Korbas wykazywał wiele inicjatyw w podejmowaniu tematów badawczych. Łącznie opublikował ponad 30 publikacji naukowych. Nie zapomnę, jak w czasie jednej nocy na spokojnym dyżurze w Klinice, "urodziła się" wspólna publikacja dotycząca zależności genetyczno-kliniczno-radiologicznych w zespole Turnera u dzieci hospitalizowanych uprzednio z tym rozpoznaniem.

Tymczasem, z niezależnych od dr Korbasa okoliczności, w 1974 r. rozwiązano kierowaną przez niego Pracownię, co skutkowało dla niego koniecznością zmiany miejsca pracy. Wybrał nową rozwijającą się specjalność - psychiatrię dziecięcą, znajdując zatrudnienie w Poradni Zdrowia Psychicznego dla Dzieci i Młodzieży SPZOZ nad Matką i Dzieckiem. W tej dziedzinie, w 1978 r. uzyskał I stopień specjalizacji. Na stanowisku starszego asystenta przepracował tam do 1996 r. Jednocześnie w latach 1981-2003 był lekarzem "telefonu zaufania", udzielając porad w trudnych sytuacjach życiowych. W latach 1977-2000 pracował również jako lekarz Pogotowia Ratunkowego, a w latach 1976-1990 dodatkowo jako lekarz Poradni Dziecięcej i pomocy wieczorowej w dzielnicy Poznań - Wilda.

Przez wiele lat (1987-2000) był również wykładowcą w Państwowej Szkole Higienistek Szkolnych, Państwowej Szkole Pielęgniarstwa, a w końcowym okresie w Medycznym Studium Zawodowym w Poznaniu. Był członkiem Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego, Biochemicznego i Psychiatrycznego. Brał udział w pracach Poznańskiego Oddziału Higieny Psychicznej oraz Sekcji Higieny i Medycyny Szkolnej PO PTP.

Mimo wyjścia poza ośrodek kliniczny pozostał w stałym kontakcie z pediatrią kliniczną. Brał udział w zebraniach naukowo-szkoleniowych PO PTP i w/w sekcji i towarzystw. Nie zerwał związków z gronem zaprzyjaźnionych pediatrów, wręcz szukał tych kontaktów, m.in. najskromniej jak mógł - na drodze korespondencyjnej. Zawsze był na bieżąco w osiągnięciach kolegów z pierwszego miejsca pracy - Instytutu Pediatrii. Dzieląc się tymi aktualnymi wiadomościami i wydarzeniami dokumentowanymi w prasie był niezmordowany w ich dalszym przekazywaniu, pozostawiając w tle swoje poważne problemy zdrowotne. Nie zapomnę uroczystości odnowienia dyplomu po 50 latach od zakończenia studiów, w której brał udział już z oznakami choroby, kiedy to mnie, jako przewodniczącemu Stowarzyszenia Absolwentów AM, przypadł zaszczyt wręczenia jemu tego dyplomu. W kilka miesięcy później, 26 marca 2009 r. zmarł nagle w domu w obecności najbliższej rodziny.

Myślę, że Jasiu Korbas nie miał w życiu zawodowym sprzyjających okoliczności i szczęścia, aby mógł w pełni wykorzystać swoje możliwości jako klinicysty-badacza. Zyskali przez to jego nieletni pacjenci z "chorobami duszy", którym służył przez wiele lat nie tylko w poradni, ale także podczas całodobowych dyżurów w "telefonie zaufania".

Wiele zaangażowania, troski i serca wykazywał również w rozwiązywaniu problemów rodziny i domu. Wspólnie z Małżonką - mgr farmacji Zofią Korbas - adoptowali osierocone rodzeństwo w wieku przedszkolnym i zapewnili im wychowanie i uzyskanie zawodu. Szczególne zadowolenie i satysfakcję znajdował w pracy w przydomowym ogródku. Cieszył się każdą odmianą drzew owocowych i kwiatów. Angażował się także w pracę społeczną, nie tylko w zakresie medycyny, ale także modernizacji infrastruktury swej dzielnicy.

Dr med. Jan Korbas zasługuje na pamięć jako niezwykle sumienny pediatra, który miał niebagatelny udział w przygotowaniu organizacyjnym i wstępnym etapie rozwoju Instytutu Pediatrii, a następnie w zakresie ambulatoryjnych świadczeń psychiatrycznych na rzecz dzieci i młodzieży w Poznaniu. Doceniło to liczne grono przyjaciół, kolegów, pacjentów i ich rodziców, którzy w zadumie nad przemijaniem, pożegnali go w dniu 2 kwietnia 2009 r. na cmentarzu p.w. Matki Boskiej Częstochowskiej w Naramowicach.