Biegli sądowi: Kuria chce zbyt wiele

Dziesięć milionów więcej, niż powinna, żąda od miasta poznańska kuria za korzystanie z budynków szkół przy ul. Głogowskiej - wynika z opinii biegłych, do których dotarła "Gazeta"

Opinie biegłych to trzy opasłe dokumenty, każdy po blisko 100 stron, a w środku dziesiątki tabel i wykresów. W sądzie są od piątku. "Gazeta" zapoznała się z nimi pierwsza.

Ponad dwa lata temu po wyroku sądu poznańska archidiecezja odzyskała od miasta budynki przy ul. Głogowskiej, z których wywłaszczono ją w 1956 r. Dziś siedziby mają w nich VIII LO i szkoła muzyczna. Kościół odzyskał też trzy mniejsze działki w rejonie ul. Głogowskiej, Kasprzaka i Stablewskiego.

Kuria, jako właściciel budynków i ziemi, zażądała od szkół czynszu według rynkowych stawek: 1,8 mln zł rocznie od "ósemki" i 1,2 mln zł od szkoły muzycznej. Gdy "Gazeta" ujawniła te kwoty, posypały się gromy. Kuria twierdziła, że nie domagała się konkretnych sum. Zarzuciła nam podważanie fundamentów Kościoła i przed sądem zażądała odszkodowania (proces jeszcze się nie rozpoczął).

Tymczasem kuria pozwała miasto o odszkodowanie. Zgodnie z prawem można się domagać rekompensaty za korzyści utracone w ostatnich dziesięciu latach. Kościół wyliczył więc, że w latach 1997-2007, gdy nie mógł wynajmować budynków przy ul. Głogowskiej, stracił 32 mln zł (łącznie z odsetkami). To ponad 3 mln zł za każdy rok korzystania z budynków, a więc tyle, ile kuria zażądała od szkół za wynajem nieruchomości. Skąd taka stawka? Kuria wynajęła rzeczoznawcę, który stwierdził, że tyle zarobiłaby, wynajmując budynki obu szkół za komercyjne stawki na cele biurowe.

Sąd rozpatrujący pozew miał jednak wątpliwości, czy to rzetelne wyliczenia i oszacowanie strat kurii zlecił biegłym od wyceny nieruchomości. Zadania podjęło się dwóch doświadczonych biegłych. Jeden z nich jest członkiem Królewskiego Instytutu Dyplomowanych Rzeczoznawców w Wielkiej Brytanii. Sporządzenie opinii zajęło im ponad pół roku. Najważniejszy z nich wniosek: roszczenia kurii są mocno zawyżone.

Biegłym wyszło, że gdyby szkołę muzyczną zamieniono na biura, kuria zarobiłaby na wynajmie takiej powierzchni 8,3 mln zł. Według rzeczoznawcy kurii - 10,6 mln zł. Podobnie z VIII LO. Zdaniem biegłych kuria mogłaby zarobić (w ciągu 10 lat) 11,2 mln zł. A zdaniem samej kurii - 13,5 mln zł. I jeszcze trzy niezabudowane działki. Biegli szacują potencjalny zysk na 1,9 mln zł, a kuria na 3,8 mln zł.

W sumie - według biegłych - kuria mogłaby zarobić najwyżej 21,6 mln zł. To 10 mln mniej, niż domaga się przed sądem.

Skąd takie rozbieżności? Na kilkuset stronach biegli pokazują, ile Kościół mógłby zarobić nie tylko w poszczególnych latach, ale i miesiącach. Wyliczenie nie było proste, bo na rynku nieruchomości nie obowiązują jednolite stawki. Biegli brali więc po kilkanaście podobnych nieruchomości, które w ostatnich dziesięciu latach miały najemców. Potem stawki czynszu zestawiali z lokalizacją i stanem budynku. Odpowiednio je korygowali i wyliczali średnią.

Ale wyliczenie obejmuje nie tylko "biurowe" wykorzystanie budynku. Sąd chciał też dowiedzieć się, ile kuria zarobiłaby, gdyby wynajmowała budynki szkołom. Bo to szkoły w ostatnich latach mieściły się przy ul. Głogowskiej. Miasto udostępniało im budynki, nie zarabiając na nich ani złotówki.

I biegli odpowiedzieli: za szkołę muzyczną kuria dostałaby 3 mln zł, a za "ósemkę" - 4,2 mln zł. W sumie "tylko" ponad 7 mln zł. Trzykrotnie mniej niż przy komercyjnym wykorzystaniu.

Rzecznik kurii ks. Maciej Szczepaniak zapewniał przed rokiem, że ewentualne odszkodowanie będzie przeznaczone na działalność charytatywną Caritas i renowację zabytkowych kościołów. Reprezentujący kurię mec. Mikołaj Drozdowicz nie chciał rozmawiać z "Gazetą" o rozbieżnościach w wyliczeniach: - Nie dostałem jeszcze opinii biegłych.

Małgorzata Torczyk, rzeczniczka Prokuratorii Generalnej, która występuje przed sądem w imieniu miasta: - Czekamy z komentarzem aż do chwili, gdy zapoznamy się z opinią.

Po otrzymaniu opinii strony mają 10 dni, by się do niej odnieść. Mogą ją zakwestionować lub zażądać przesłuchania biegłych na rozprawie.